Koh Samui. Na Koh Phuket en Koh Chang is dit het derde grootste eiland van Thailand, gelegen in het zuidwesten van de Golf van Siam. Er liggen in dit gebied zoveel grote en kleine eilanden dat je met recht van een eilandenrijk kunt spreken, een archipel met Samui als centrum.

Kokosnoten en toeristen

Lange tijd was visserij de enige inkomstenbron, maar rond 1850 streken er immigranten uit China en van het Thaise vasteland neer, en dat was het begin van een nieuwe belangrijke bron van inkomsten: de kokospalmexploitatie. Samui is de grootste leverancier van kokosnoten van heel Thailand. Op een rondreis over het eiland kun je dan ook niet om de onafzienbare plantages heen. Rond 1970 werd Koh Samui ontdekt door hippies en rugzaktoeristen uit Europa en Australië, die zich thuisvoelden op het relatief onbekende en geïsoleerde eiland met zijn schitterende stranden, warme zee en relaxte atmosfeer. Pensions en kleine hotels openden hun deuren en langzaamaan ontwaakte Samui uit zijn eeuwenlange slaap. Pas in de jaren ’90 is het grootschalige toerisme op gang gekomen; de infrastructuur was intussen sterk verbeterd, er was een vliegveld aangelegd – een van de mooiste die ik ken - en hotels rezen als paddestoelen uit de grond. Nu trekt Samui ca. 1 miljoen bezoekers per jaar en is toerisme de voornaamste bron van inkomsten.

Chao Samui

Net als Koh Phuket en Koh Chang is Samui een toeristische hotspot. Maar er zijn verschillen. Ondanks het grote aantal hotels en restaurants, aangevuld met de onvermijdelijke vermaaksindustrie, heeft Samui iets van zijn oude, gemoedelijke sfeer behouden. Je proeft het in de verschillende dorpjes die allemaal aan de kust liggen, onderling verbonden door een 50 kilometer lange ringweg. De hele bevolking van Samui woont trouwens in het betrekkelijk smalle kustgebied, want het midden van het eiland is bergachtig tot een hoogte van ca. 650 meter en begroeid met tropisch regenwoud. Het toerisme concentreert zich vooral langs de oost- en de noordkust met de stranden van Chaweng, Lamai en Bo Phut. Aan de westkust ligt Nathon, de “hoofdstad” van het eiland, maar dat speelt geen grote rol, zij het dat hier de veerboten vanaf het vasteland aanleggen en dat het als uitvalsbasis geldt voor tochten naar het Ang-Thong National Marine Park, een  beschermd gebied met 42 vrijwel onbewoonde eilanden en volop duiklocaties. De overige plaatsjes aan de westkust hebben een sterk dorps karakter en hier heb je dan ook de meeste kans op een ontmoeting met de oorspronkelijke bewoners van het eiland, die zich niet Thais, maar Chao Samui (mensen van Samui) noemen. We ontmoeten er een op een bankje bij de haven van Nathon. Hij praat over zijn jeugd, over hoe het eiland er toen uitzag, hoe zijn ouders hard moesten sappelen, vader als visser, moeder als wasvrouw. Overigens een uitstervend ras, die Chao Samui, want het merendeel van de eilandbewoners is immigrant of stamt af van immigranten.

Kleinschalig

Samen met gids/chauffeur Phom – ook een immigrant; hij is afkomstig uit Surat Thani – maak ik een rondrit over de ringweg. Onderweg stoppen we bij diverse hoogtepunten en dat zijn niet alleen de schitterende stranden en baaien waarvan Samui er zoveel heeft. We bewonderen ook de tempels van Wat Plai Laem en rijden over een dijk naar het eilandje Koh Fan waar een ca. 15 meter hoog, goudkleurig Boeddhabeeld boven de daken uittorent. Wie de Boeddha van dichtbij wil bekijken moet flink traplopen. Langs het strand van Bo Phut gaat het naar Maenam, een dorp met een smalle, gezellige hoofdstraat waar de voormalige vissershuisjes nu fungeren als restaurant, reisbureau en souvenirwinkel, maar alles van een plezierige kleinschaligheid. Maenam en Bo Phut tellen de nodige hotels en bungalowparken, maar het zijn in de eerste plaats bestemmingen voor rustzoekers en natuurliefhebbers. Dat geldt in nog sterkere mate voor het verderop gelegen Bang Por en Nathon. Via een binnenweg gaat de tocht naar Ban Sa Ket en de watervallen van Na Muang, twee van de vele die Samui rijk is, sommige betrekkelijk dichtbij de weg, andere alleen via junglepaden te bereiken. Aan de voet van de watervallen kan gezwommen worden en op diverse plaatsen kun je een ritje per olifant door het regenwoud maken. 

Toeristische hart

Bij Na Muang strijken we neer op een terrasje waar een goedlachse man de barbecue bedient en heerlijke vis- en kipgerechten serveert. Het is koel onder de hoge bomen. Er ontstaat even paniek als met een doffe klap een kokosnoot midden tussen de bezoekers belandt. Niemand blijkt gelukkig geraakt. We bekijken nog een paar tempels en genieten vanaf een hoog punt van het uitzicht op de Ang-Thong-eilanden, steken dan door naar Hua Thanon aan de oostkust, een moslimenclave met een moskee, de enige op het eiland. En dan rijden we naar het noorden langs de stranden van Lamai en Chaweng, Samui’s toeristische hart. Lamai met zijn prachtige baai en met hier en daar wonderlijke rotsformaties is iets minder druk dan Chaweng met het mooiste strand, waar alles te vinden is wat je in een drukke toeristenplaats verwacht: accommodatie in alle maten en soorten, modieuze winkels en straatmarkten, chique restaurants en hamburgertenten, disco’s en nachtclubs. Gelukkig gelden er bij de bouw van huizen en hotels tamelijk strenge regels, zodat er sprake is van een menselijke maat en niet van woekerende hoogbouw.

Duikersparadijs

Samui is een aantrekkelijk eiland waar het goed toeven is. Maar veel bezoekers verkassen op zeker moment naar de eilanden Koh Pha Ngan en Koh Tao, resp op. 15 en 65 kilometer ten noorden van Samui. Deze eilanden staan bekend als duikersparadijs. Ze zijn nog tamelijk stil en ongerept, waarbij moet worden gezegd dat de zuidoostpunt van Koh Pha Ngan eens in de maand, bij volle maan, het toneel is van de Full Moon Party, een grootschalig feest op het strand van Hat Rin dat massa’s jongelui trekt. Duiken is op beide eilanden de voornaamste activiteit. Bedrijven organiseren tochten naar de bekendste locaties en duikscholen leiden op voor het PADI-brevet. Verder kun je er vissen, mountain biken, rotsklimmen, kanoën, snorkelen en allerlei watersporten beoefenen. En natuurlijk zijn het ideale plekken om te luieren, te genieten van zon en zee en van de talloze idyllische baaien en fijne zandstranden waar het nooit overvol is. En als je toch in de buurt bent, ga dan ook even naar Koh Nangyuan, vlak ten noordwesten van Koh Tao, volgens kenners het mooiste eiland in de Golf van Siam. Beste tijd voor een bezoek aan Samui en de buureilanden: januari tot mei (ideaal om te duiken) en april tot october; de periode october-december is het regenseizoen.

Hoe kom je op Koh Samui?
De verbinding tussen de eilanden wordt onderhouden door verschillende rederijen. Lomprayah High Speed Ferries (www.lomprayah.com) opereert o.a. vanuit Chumphon op het vasteland en vanaf Koh Samui (Na Thong, Maenam en Big Buddha Beach) richting Koh Pha Ngan en Ko Tao. Seatran (www.seatran.co.th) exploiteert lijndiensten tussen Surat Thani-Nathon en Don Sak-Thong Yang. Bangkok Airways (www.bangkokair.com) vliegt vanuit Bangkok dagelijks diverse keren naar Koh Samui (vliegtijd ca. 1 uur); ook Thai Airways (www.thaiair.com) heeft vanuit Bangkok vluchten op Koh Samui.

Links
www.kohsamui.org
www.kohsamui.startpagina.nl
www.thaisverkeersbureau.nl