Bali. “Godeneiland” van Indonesië. Een echt paradijs met een weelderige natuur, vriendelijke mensen en een eeuwenoude cultuur, die ondanks alle invloeden van buitenaf ongeschonden bewaard is gebleven.

Eiland vol verrassingen
Het is even slikken als bij aankomst op Ngurah Rai, de luchthaven van Bali, de kruier 10.000 rupiah vraagt en de taxichauffeur, voor een ritje naar Sanur, 150.000 rupiah. Geen paniek. Denk er 4 nullen af en wat je overhoudt is resp. 1 en 15 euro. Selamat datang, welkom op Bali, eiland vol verrassingen. Op het eerste gezicht een tropisch vakantieoord zoals er zoveel zijn. Maar bij nader inzien een wel heel bijzondere bestemming met een bevolking die ondanks een jaarlijkse toevloed van ca. 1 miljoen toeristen, op een eigen bevolking van ca. 3,5 miljoen, grotendeels zichzelf is gebleven. Dit paradijselijke tropeneiland heeft zijn eigen eeuwenoude cultuur ongeschonden bewaard. Je ziet het aan de sfeervolle tempelcomplexen als evenzovele oases van rust in drukke winkelstraten, aan de vele ceremoniële processies die gebruik maken van de openbare weg en waarvoor het verkeer wordt stilgezet, aan de vrouwen die hoog opgetaste offergaven op het hoofd naar de tempel dragen, aan boeren die onverstoorbaar bezig zijn op de terrasvormige rijstvelden met op een steenworp afstand feestende vakantievierders.

Tempels, groot en klein
Zodra ik op Bali aankom proef ik de aparte sfeer, ontspannen en open, maar ook met iets van geheimzinnigheid en gelatenheid, alsof het leven wordt beheerst door hogere machten waar wij stervelingen geen vat op hebben. De angstaanjagende maskers bij de hindoetempels lijken in die richting te wijzen al zijn ze versteend en dus ongevaarlijk. Meer dan 20.000 tempels zijn er op het eiland dat ongeveer zo groot is als de provincie Gelderland. Je vindt ze op de binnenplaats van elke wooneenheid, de banjar, waar ze klein en bescheiden zijn. Voorbeelden van grote, indrukwekkende heiligdommen: de Pura Tirta Empul ten noordoosten van Ubud waar mensen zich baden in de vijvers van de heilige bron Tampak Siring en priesters gebeden reciteren, de Ulun Danu-tempel bij het Bratan-meer, de Pura Tanah Lot op een rots hoog boven zee aan de westkust en de “moedertempel” Pura Besakih aan de voet van de heilige berg Mt.Agung. Overal waar je komt staan bakjes met bloemen en fruit als offer voor de goden of als afweer tegen boze geesten.

Paradijselijke natuur
Behalve cultuur heeft Bali veel en vaak schitterende natuur. De Balinezen houden ervan; bloemen en planten spelen een belangrijke rol in hun leven. Op de binnenplaatsen van hun banjars staat het vol met bloeiende potplanten en mannen zowel als vrouwen dragen vaak een franginpani-bloem achter het oor. De frangipani of tempelbloem, die ’s avonds heerlijk geurt, wordt veel in tempeloffers verwerkt. Op diverse plaatsen kun je genieten van uitbundig groeiende slingerplanten, varensoorten, heliconia’s, bromelia’s en orchideeën in een jungle-achtige ambiance. Om optimaal van de Balinese natuur te genieten trek ik het binnenland in, naar het nationale park Bali Barat in het noordwesten, naar het bergachtige Bedugul, de zwarte lavastranden van Lovina in het noorden, de vulkanen Agung (3142 m) en Batur (1717 m) met hun indrukwekkende canyons en kratermeren. Ik wandel door de terrasvormige rijstvelden van de desa Tegallalang en bewonder de watertuinen van Tirta Gangga in het oosten. Het zijn even zovele oases van rust en pure schoonheid waar je je kunt terugtrekken als je even genoeg hebt van de drukte elders op het eiland.

Drukte, maar ook rust
Want druk is het op Bali. Vrijwel alle wegen zijn tweebaans en smal en slingeren zich dwars door dorpjes waar winkels en ateliers schuilgaan achter reusachtige uitstallingen van houtsnijwerk en beelden van zand- of lavasteen. De wegen zijn gevuld met auto’s, bussen en ontelbare scooters. De drukte is het grootst in het zuiden met als centrum de nogal stoffige hoofdstad Denpasar en de toeristencentra Kuta en Sanur. Kuta trekt vooral de op strand- en ander vermaak beluste jongeren, terwijl Sanur meer een familiebestemming is met gezellige pensions en middenklassehotels. Op zoek naar een rustige omgeving met mooie stranden en luxueuze accommodaties kun je kiezen voor Jimbaran, beroemd om zijn vele visrestaurants, en Nusa Dua op het schiereiland in het zuiden. Legian ten noorden van Kuta en het in opkomst zijn Candidasa in het zuidoosten vertonen eenzelfde karakter.

Ubud, cultureel hart
En dan is er Ubud. Het ligt ongeveer in het midden van het eiland en is een verhaal apart. Ooit een bescheiden desa, maar door samenvoeging met tal van omliggende dorpen heeft het nu een centrale functie, en dan vooral als cultureel hart van Bali. In 1930 werd er het eerste hotel gebouwd, in 1936 werd een schilderskolonie gesticht en sindsdien wonen er veel kunstenaars. Er is een levendige markt, een museum vol Balinese kunst en op het terrein van het Puri Saren Agung-paleis worden regelmatig traditionele dansen uitgevoerd (kecak en barong). Een andere attractie van Ubud: het Apenbos waar ca. 200 langstaartmakaken in vrijheid leven.

Bali heeft voor iedereen iets te bieden: cultuur, natuur, ontspanning en totale rust. Voor sportievelingen zijn er legio mogelijkheden: fietsen en wandelen, zwemmen, snorkelen en duiken, trektochten maken in de natuur, al of niet per mountainbike bergen bedwingen, wildwatervaren, zeilen, golfen. Er is een reusachtig aanbod aan accommodaties in alle prijsklassen en het wemelt er van de eetgelegenheden waar ons bekende gerechten als nasi goreng, saté en rijsttafel niet ontbreken.

Bali praktisch
Klimaat: tropisch met 2 seizoenen: nat (tussen november en april) en droog (met tot en met oktober). Temperatuur: tussen 21 en 33 graden Celsius, maar in hoger gelegen regio’s beduidend lager. Vaccinaties: voor Bali niet vereist. Bereikbaarheid: met KLM rechtstreeks. Geld: munteenheid is de rupiah; € 1 is gelijk aan ca. 10.000 rupiah. Hotelaccommodatie: in alle soorten en maten. Zeer gunstig qua ligging en comfort en bijzonder fraai vormgegeven zijn de 4- en 5-sterrenhotels van de Alila Groep: Alila Ubud bij de gelijknamige plaats, Alila Manggis in het zuidoosten, Alila Uluwatu in het uiterste zuiden en Alila Villas Soori aan de westkust (www.alilahotels.com).

Links
www.landenweb.net/indonesie
www.indonesie.nl
www.bali-online.com
www.klm.nl