Het mooiste gedeelte van het Zuidlimburgse heuvelland, kortweg Heuvelland Zuid, ligt ten zuiden van de lijn Maastricht-Valkenburg-Vaals. Met zijn zacht golvende landschap, nostalgisch ogende dorpen en stadjes, groene weiden, wijn- en boomgaarden, typische vakwerkhuizen en vrolijk kabbelende beken lijkt het wel een stukje buitenland binnen onze grenzen.
5-sterren landschap
Geen wonder dat dit reliëfrijke landschap, in de loop van eeuwen gevormd door de riviertjes Geul en Gulp, in 2005 is uitgeroepen tot een van de mooiste van Nederland en bekroond met de titel "5-sterren landschap". Je kunt het op allerlei manieren verkennen: per auto, te paard, fietsend of wandelend. Vooral wandelend valt er veel te genieten en de mogelijkheden zijn legio, want de hele omgeving is overdekt met een netwerk van gemarkeerde en beschreven wandelroutes langs
tal van hoogtepunten en naar de mooiste plekjes. Onderweg kom je van alles tegen: volop natuur, maar ook verstilde dorpen, wijngaarden, bierbrouwerijen, musea en galerieën, kastelen, kerken en molens, gezellige cafés en dito restaurants. Voor fietsers is er een knooppuntennetwerk, waarbij je een route via vooraf gekozen nummers volgt. En niet zelden zijn die routes grensoverschrijdend, want België en Duitsland zijn dichtbij.
Hart van het Heuvelland
Voor een kennismaking met Heuvelland Zuid kies ik voor een centraal uitgangspunt om vandaaruit in diverse richtingen op onderzoek uit te gaan. Mijn keus valt op Gulpen, hoofdplaats van de gemeente Gulpen-Wittem. Van Gulpen kun je zeggen dat dit het hart is van Heuvelland Zuid. Vanhieruit ben je in no time op alle aantrekkelijke plekken en bij de bijzondere attracties die de streek in petto heeft. Bijvoorbeeld bij het mooie kasteel in Wittem,
dat weliswaar niet te bezichtigen is, maar waar alleen al de indrukwekkende bomen in de kasteeltuin de moeite van het bekijken waard zijn. Of in Wijlre, waar op het bescheiden stationnetje in het seizoen de stoom- en dieseltreinen van de ZLSM (Zuidlimburgse Stoomtrein Maatschappij) stoppen op hun tocht over de Miljoenenlijn tussen Valkenburg en Simpelveld. Ook een mooie plek: de watermolen in de Geul in Wijlre, vlak bij de brouwerij van het Brand-bier.
Hoogtepunten
Hoogtepunten in Heuvelland Zuid? Te veel om op te noemen. Neem Vaals. Nog altijd volop in trek vanwege het Drielandenpunt waar je vanaf de Boudewijntoren tot ver in onze buurlanden kunt kijken en kunt verdwalen in het Labyrint. Een nostalgische bestemming, want wie is er vroeger niet op schoolreisje geweest? Van een heel andere orde is Margraten, en dan met name het Amerikaanse oorlogskerkhof aan de weg naar Maastricht. Uniek monument in een even unieke omgeving. 
Er zijn wijngaarden in Eys, Schin op Geul, Cadier en Keer en Wahlwiller en vakwerkhuizen in Mechelen, Slenaken en Noorbeek en er is geen mooiere weg dan tussen Vaals en Epen, met aan de rand van de bossen fenomenale vergezichten. Ter hoogte van Cottessen loop ik een hellende zandweg af tot een punt waar het complete Geuldal zich voor mij uitstrekt, een plek om lang te blijven hangen. In het Savelsbos bij Sint Geertruid hangt de sfeer van een echt woud en in Mheer sta ik midden op de cour van een van de indrukwekkendste kastelen uit de omgeving.
Volop accommodaties
Heuvelland Zuid is een streek om met al je zintuigen van te genieten, maar ook om volledig tot rust te komen. Daartoe geschikte plekken zijn er volop, want aan accommodaties, van luxe hotels tot eenvoudige campings, is geen gebrek. En mocht je toch behoefte krijgen om de rust en de stilte te verwisselen voor stads vertier, dan is het slechts een wip naar steden als Maastricht en Valkenburg of, vlak over de grens: Luik en Aken. Als je ergens alle kanten uit kunt, dan is het wel hier. Reden om snel te gaan kijken "wie sjoan oos Limburg is".
Gulpenerland, stijlvol hotel
Voor mijn verblijf in Heuvelland Zuid koos ik Hotel Gulpenerland, even buiten het dorp Gulpen aan de Oude Rijksweg naar Vaals. Gulpenerland, voorheen De Oude Geul, heeft 4 sterren, is mooi gelegen aan de voet van de Gulpenerberg en biedt alle moderne faciliteiten. 
Het is onlangs volledig gerenoveerd en opnieuw ingericht door binnenhuisarchitect Sander Tactor. Het resultaat is een stijlvol hotel, maar met een ongedwongen sfeer en veel aandacht voor de gast. Een ideaal uitgangspunt voor wandel-, fiets- en toertochten in de omgeving.
