Verstilde plekjes in Nederland, bestaan die nog wel? Is er in onze haastige wereld nog plaats voor oases van rust, stilte en sfeer? In het noordoosten van Twente wel. Dit betrekkelijk kleine gebied, officieel Nationaal Landschap Noordoost-Twente geheten, zit vol bezienswaardigheden, vol verrassingen ook. Een gedroomde plek voor liefhebbers van historie en kunst, maar ook van het buitenleven en de natuur en voor wie eens uitgebreid verwend wil worden. Hier realiseer je je pas goed hoe mooi Nederland is en hoe je er nog ouderwets kunt genieten.

Tussen de oude gebouwen draaien de schoepenraderen van de watermolen. Drie zijn het er en ze hebben er flink de vaart in. Het water komt met een kletsend geluid neer als de bakjes hun hoogste punt hebben bereikt. De houten vlonder waarop ik sta trilt van het geweld. Dit is Singraven, een verstild plekje in het noordoosten van Twente. Een historische plek, want al in 1448 wordt de watermolen van Singraven genoemd. Rij van Oldenzaal naar Denekamp, neem de afslag Ootmarsum en je belandt in een andere wereld. Links verrijst het statige Huis Singraven, vlak daarna komt rechts de watermolen in de Dinkel in zicht. Ooit was dit een belangrijke molen voor de boeren in de omgeving. Het kon er behoorlijk druk zijn als een groot aantal van hen tegelijkertijd van de molen gebruik wilde maken. De bewoonster van de naastgelegen boerderij had met ze te doen en zorgde voor koffie om het wachten te veraangenamen. Dat is het begin geweest van wat nu een sfeervol  restaurant is met gezellige zitjes en uitzicht op een parkachtig landschap, compleet met waterval en antiek keienstraatje. Het is er goed toeven, zeker bij mooi weer op het terras aan de achterzijde met uitzicht op de molen. Een idyllisch plekje, Twente op z'n best.

Oase van rust
Het noordoosten van Twente grossiert in dit soort bijzondere plekken. Neem Weerselo. Of liever: neem 't Stift vlakbij Weerselo. Het lijkt wel of ik vanuit de alledaagse drukte ben overgestapt in een andere tijd. Onder oud geboomte verrijzen historische gebouwen rond een centraal plein: een uit ca. 1400 stammende stiftskerk, een stifstschuur waarin een restaurant is gevestigd en een rij woningen die bij de laatste restauratie in 1974 zijn herbouwd op oude funderingen. Ooit was dit complex een klooster van benedictijner paters en nonnen, later alleen van nonnen en nog later was het een zogenaamd stift, een woonplek voor ongehuwde adellijke jongedames, juffers genoemd, die in een losvast kloosterverband samenleefden. Het schijnen overigens niet de mooisten te zijn geweest, maar dat terzijde. 't Stift, hoewel veel kleiner dan het in vroeger jaren geweest moet zijn, is een bijzonder stukje Nederland waar je langs unieke gebouwen kunt wandelen, de oude kerk bezoeken waar regelmatig concerten worden gegeven, een rondleiding meemaken, maar bovenal genieten van deze oase van rust en sfeer.

Kunst en traditie
Van 't Stift in Weerselo ben ik in no time in het historische Ootmarsum, oudste stadje van Twente, Oatmörsken in het Nedersaksisch. Historisch omdat het al sinds 1300 stadsrechten bezit, ooit een belangrijk handelsknooppunt was en een kerkelijk middelpunt. Het kan er druk zijn, want Ootmarsum trekt veel volk, maar toch behoudt het oude centrum iets ingetogens, een bijna plechtige sfeer tussen de karakteristieke vakwerkgevels en in de smalle straten, waarvan het patroon gelijk is aan dat van 1300, en met als hoogtepunt het centrale plein rond de roomskatholieke kerk. Kunst en traditie, dat is Ootmarsum. Kunst kom je er overal tegen; ik ken geen plaats met zoveel kunstgalerieën en waar zoveel beelden de straten en pleinen sieren. Bij de kerk staat het Siepelvrouwtje. Haar naam verwijst naar het feit dat Ootmarsum ook wel Siepelstad wordt genoemd vanwege de uienkweek. Even verderop bewonder ik een beeld van een rij mannen. Dit heeft alles te maken met een bekende Ootmarsumse traditie: het vlöglen. Tijdens de Paasdagen trekken jongemannen, de zogenaamde poaskearls, gekleed in regenjas en met een hoed op het hoofd, door de straten, gevolgd door hand in hand lopende inwoners die paasliederen zingen. Mogelijk stamt dit gebruik van een middeleeuwse processie van geestelijken. Musea zijn er in Ootmarsum ook volop. Het interessantst is misschien wel het onderwijsmuseum Educatorium waar ik niet uitgekeken raak op de vele wandplaten van beroemde kunstenaars als Jetses en Isings en waar aanschouwelijk wordt gemaakt hoe onze ouders en voorouders onderwijs ontvingen.

Coulissenlandschap
Singraven, 't Stift, Ootmarsum, plekken waar je in Noordoost-Twente niet omheen kunt. Van de ene naar de andere plaats rijdend geniet ik van het mooie coulissenlandschap met zijn karakteristieke boerderijen. En van de wisselende natuur zoals in het 335 ha grote Springendal ten noorden van Ootmarsum, dat behoort tot de oudst bewoonde gebieden van ons land, compleet met grafheuvels en een hunebed. De afstanden zijn niet groot, de bezienswaardigheden legio. Tot in de kleinste dorpen vind je horecagelegenheden waar ze nog weten wat service is en de vele wandel-, fiets- en autoroutes laten je het hele gebied uitgebreid zien. Even over de grens bij de Duitse buren kijken is ook geen probleem, en eigenlijk zou je dat niet moeten nalaten, want ook daar is het land van een onverwachte schoonheid. Fiets of rijd maar eens naar Uelsen of Lage, en je bent overtuigd. Het noordoosten van Twente is meer dan een omweg waard.

Sterren kijken
Noordoost-Twente heeft een eigen sterrenwacht: Sterrenwacht Cosmos aan de oever van de Dinkel bij Lattrop. Je kunt er door de telescoop naar de maan, de planeten en zonnevlekken kijken, maar ook alles te weten komen over je eigen sterrenbeeld, lichtjaren en zwarte gaten (www.e-cosmos.nl).

Dit mag u niet missen!
- Het kunstfestival “Kunst in Ootmarsum” is het grootste kunstevenement in Nederland. De 27e editie speelt zich af op 27, 28 en 29 augustus 2010 van 12.00 tot 18.00 uur. Het thema is “Natuur en Landschap”. www.kunstinootmarsum.nl.
- Het Stift Muziekfestival 2010 wordt gehouden van 22 t/m 28 augustus op verschillende locaties in ’t Stift. www.stiftfestival.com.
- Het huis Singraven is van 6 april tot 1 november 2010 op dinsdag en woensdag om 11.00 uur en om 14.00 uur te bezichtigen (rondleiding). Groepen op afspraak. www.singraven.nl

Links
www.twentejezelf.nl
www.vvvootmarsum.nl
www.singraven.nl
www.watermolen-singraven.nl
www.hetstift.nl